Wordt de omgeving bepaald door de mens of wordt de mens bepaald door zijn omgeving?

​

Gedurende de laatste tienduizend jaar heeft de mens met vallen en opstaan steeds meer controle verworven over zijn omgeving, wat geleid heeft tot het ongeziene succes van de menselijke soort.

Dit proces heeft echter ook een spoor van vernieling achtergelaten.  Een spoor dat steeds groter wordt naarmate steeds meer mensen steeds meer eisen gaan stellen aan hun omgeving.

​

De natuur kan de door de mens veroorzaakte ontwrichting van haar ecosystemen niet meer tijdig bijbenen, met potentieel rampzalige gevolgen voor alle leven op aarde.

​

De in elkaar hakende, elkaar steeds sneller opvolgende crisissen dringen aan op een shift weg van onze antropocentrische naar een meer ecocentrische visie: een visie waarin de mens zich opnieuw gaat beschouwen als onderdeel van een levend weefsel en niet langer als losstaand beheerder van een abstract netwerk.

​

De ontwortelde mens

​

De natuur heeft voor de mens altijd een ambigue betekenis gehad.  Wij zijn er 100% afhankelijk van voor onze overleving, maar tegelijkertijd zit diezelfde natuur ook vol potentieel dodelijke gevaren.

​

De moderne wereld heeft veel van die gevaren weten te reduceren, gedeeltelijk door technologische innovaties maar ook gedeeltelijk door mens en natuur zo veel mogelijk van elkaar te gaan scheiden.  Het is uiteindelijk vooral dit laatste gegeven dat verstrekkende psychosociale en fysiologische gevolgen heeft gehad voor nagenoeg alle aspecten van onze identiteitsbeleving en bijgevolg alle daaruit voortvloeiende handelingen.  

​

De grond van de zaak

​

Grondgebruik werd gedurende de gehele agrarische geschiedenis van de mensheid gereserveerd voor productiegewassen.  De impact op de natuurlijke wereld valt nauwelijks te overschatten: soorten pasten zich aan, stierven uit, verschoven hun verspreidingsareaal naar meer extreme, voor de mens moeilijk te cultiveren biotopen.